Nietoperz na strychu: co mówi prawo i jak legalnie postąpić
Wszystkie 27 gatunków nietoperzy żyjących w Polsce są objęte ochroną gatunkową – nie wolno ich zabijać, płoszyć ani niszczyć ich schronień. To ważne, bo jeden nietoperz w jedną noc może zjeść nawet 2000 komarów, a zasiedlony strych nie zawsze oznacza kłopot, jeśli wie się, jak legalnie postępować.
Nietoperz pod dachem domu bywa dla właściciela nieruchomości powodem do niepokoju, a dla samego zwierzęcia – jednym z niewielu bezpiecznych schronień. W Polsce wszystkie 27 gatunków nietoperzy są objęte ochroną gatunkową, co oznacza, że ich obecność na strychu nie jest problemem, który można rozwiązać samodzielnie i bez konsekwencji.
- Wszystkie gatunki nietoperzy w Polsce są chronione prawem
- Nie wolno ich zabijać, płoszyć, niepokojyć ani niszczyć ich gniazd i schronień
- Jeden nietoperz zjada wieczorem nawet 2000 komarów
- Przed remontem budynku trzeba sprawdzić, czy nie jest zasiedlony przez nietoperze lub ptaki
- W razie potrzeby remontu można uzyskać zezwolenie od regionalnego dyrektora ochrony środowiska
- Pomoc w razie problemu z nietoperzem w domu można uzyskać telefonicznie od specjalistów
Co dokładnie zakazuje prawo
Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (GDOŚ) wskazuje jasno: nietoperzy nie wolno zabijać, płoszyć, niszczyć ich gniazd czy siedlisk. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt precyzuje te zakazy – obejmują one umyślne płoszenie lub niepokojenie zwierząt objętych ochroną ścisłą, do których należą nietoperze, a także niszczenie, usuwanie lub uszkadzanie ich schronień, w tym zimowisk.
W praktyce oznacza to, że samowolne wykurzenie nietoperzy ze strychu, zasypanie wlotu czy rozbiórka fragmentu dachu, w którym mieszkają, może naruszać przepisy. Rozwiązanie konkretnej sytuacji – kiedy i jak daleko idące kary grożą za takie działania bez zezwolenia – nie jest jednak jednoznacznie opisane w dostępnych źródłach.
Kiedy potrzebne jest zezwolenie RDOŚ
Zgodnie z wyjaśnieniami RDOŚ Warszawa, regionalny dyrektor ochrony środowiska może wydać zezwolenie na czynności podlegające zakazom wobec zwierząt chronionych, ale tylko wtedy, gdy nie ma rozwiązań alternatywnych i działania nie zagrażają zachowaniu populacji we właściwym stanie ochrony.
Dotyczy to zwłaszcza remontów budynków. Jak wskazuje serwis Inżynier Budownictwa, przed pracami remontowymi konieczne jest zinwentaryzowanie siedlisk ptaków i nietoperzy przez eksperta, tak by prace nie zagroziły zwierzętom przebywającym w budynku. Zezwolenie RDOŚ jest wymagane, gdy planowane prace mogą doprowadzić do zniszczenia schronienia, zamknięcia wlotu, płoszenia zwierząt albo ich chwytania i przenoszenia – wynika z wyjaśnień muratordom.pl dotyczących remontów dachów. Nie wiadomo jednak, czy istnieje jedna uniwersalna, bezpieczna dla nietoperzy data na przeprowadzenie takiego remontu – źródła nie precyzują kalendarza, poza ogólnym wskazaniem, że hibernacja zaczyna się jesienią.
Dlaczego warto mieć nietoperza w pobliżu domu
Mimo obaw, jakie budzi obecność nietoperza na strychu, zwierzę to jest pożytecznym sąsiadem. Jak podaje muratordom.pl, jeden nietoperz może pożreć wieczorem nawet 2000 komarów. Dla osób, które chcą zapewnić mu schronienie bez konfliktu z własnym domem, dostępna jest alternatywa w postaci specjalnej budki – jej minimalne wymiary to 10x10x10 cm.
Gdzie szukać pomocy
Gdy nietoperz zasiedli strych albo wleci do mieszkania, nie trzeba radzić sobie samodzielnie. Jak podaje wroclaw.pl, Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Nietoperzy podpowiada, co robić w takiej sytuacji, i kieruje do specjalistów pod numerem 660 178 884. Dodatkowo, według informacji National Geographic Polska, PTOP „Salamandra” prowadzi całodobową nietoperzową linię alarmową pod numerem 604 83 65 83.
Najczęstsze pytania
Do kogo zgłosić się, gdy nietoperz zasiedlił strych lub wleciał do domu?
Można skontaktować się z Ogólnopolskim Towarzystwem Ochrony Nietoperzy (tel. 660 178 884) lub zadzwonić na całodobową linię alarmową PTOP „Salamandra” (tel. 604 83 65 83).
W jakich sytuacjach przy remoncie potrzebne jest zezwolenie RDOŚ?
Zezwolenie jest wymagane, gdy planowane prace mogą doprowadzić do zniszczenia schronienia nietoperzy, zamknięcia wlotu, płoszenia zwierząt albo ich chwytania i przenoszenia.
Czy znana jest uniwersalna, bezpieczna data na remont strychu zasiedlonego przez nietoperze?
Dostępne źródła nie podają jednej uniwersalnej daty – kwestię tę trzeba ustalić indywidualnie, zinwentaryzowanie siedliska przez eksperta jest w takiej sytuacji konieczne.
Źródła
- muratordom.pl — Nietoperz w ogrodzie: niedoceniany sojusznik w walce z komarami
- gov.pl GDOŚ — Międzynarodowa Noc Nietoperzy 2024
- gov.pl RDOŚ Warszawa — Ochrona gatunkowa roślin, zwierząt i grzybów
- api.sejm.gov.pl — Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt
- inzynierbudownictwa.pl — Ochrona ptaków i nietoperzy w trakcie prac remontowych
- muratordom.pl — Nietoperze pod dachem a remont: co wolno zrobić, a kiedy potrzebne jest zezwolenie
- wroclaw.pl — Nietoperz wleciał do mieszkania, co zrobić?
- national-geographic.pl — W sierpniu nietoperze częściej wlatują do mieszkań, eksperci radzą, jak reagować
Tekst opracowany z pomocą sztucznej inteligencji. Za publikację odpowiada Redakcja Co w Szczecinie.
Powiązane materiały
Szczecińska Karta Turystyczna za 30 zł do końca 2026 roku
Do 31 grudnia 2026 roku trzydniowy wariant Szczecińskiej Karty Turystycznej można kupić za 30 zł, podczas gdy regularna cena wynosi 45 zł. Karta zapewnia bezpłatne przejazdy komunikacją miejską oraz zniżki na bilety do muzeów i Zamku Książąt Pomorskich. Spółka Żegluga Szczecińska Turystyka Wydarzenia wiąże promocję z jesiennymi odwiedzinami miasta i Szczecińskim Jarmarkiem Bożonarodzeniowym.
AIMaster Class 2026: Walkiewicz i Kozieł w Szczecinie 10 października
W sobotę, 10 października, w hotelu Courtyard by Marriott Szczecin City odbędzie się trzecia edycja konferencji Master Class. Na scenie wystąpią psycholog Jacek Walkiewicz i ekspert komunikacji Kamil Kozieł, a dochód z wydarzenia ma zasilić Ligę Superbohaterów i program stypendialny dla młodych talentów z regionu. Organizatorzy informują, że zostały już ostatnie bilety.
Szczecin świętuje 30 lat partnerstwa z Berlinem na DWPN
W Starej Rzeźni w Szczecinie rozpoczęła się 9. edycja Dni Współpracy Polsko-Niemieckiej. Dwudniowe wydarzenie, które potrwa do 8 października, łączy obchody 30-lecia partnerstwa Szczecina z berlińską dzielnicą Friedrichshain-Kreuzberg z rozmowami o bezpieczeństwie, samorządności i sztucznej inteligencji na pograniczu.
AI
